Lista wpisów
Lista wpisów
Jaki działa wyłącznik nadprądowy i jaki będzie najlepszy?
29.04.2021
#WYŁĄCZNIK NADPRĄDOWY

Każdy z nas chyba doświadczył sytuacji, kiedy w budynku lub pomieszczeniu, w którym przebywamy, nagle wszystko gaśnie i okazuje się, że nie ma prądu. W pierwszej chwili myślimy, że to awaria, a potem okazuje się, że właśnie bezpieczniki lub korki uratowały nas przed czymś znacznie gorszym.

Wyłącznik nadprądowy (nadmiarowo-prądowy, instalacyjny) – tak nazywa się współczesna wersja urządzenia, o którym mowa – można znaleźć prawie w każdym mieszkaniu, domu czy biurze. Jest to urządzenie elektromechaniczne zamknięte w plastikowej obudowie, wyposażone w 1 lub kilka biegunów (dostosowane odpowiednio do dla obwodów jedno- lub kilku fazowych). Wyłącznik nadprądowy to jeden z najważniejszych elementów instalacji elektrycznej, którego głównym zadaniem jest zapobieganie przeciążeniu elektrycznemu, podobnie jak bezpieczniki czy korki.

Jak działa wyłącznik?

Każdy elektryczna część ma określoną wartość znamionową. Przekroczenie jej powoduje wydzielanie ciepła, a w konsekwencji może doprowadzić do pożaru. Dlatego wyłączniki nadprądowe są tak ważne. Wykrywają one przeciążenia, czyli przekroczenia wartości znamionowej i natychmiast odcinają dopływ prądu. Chronią one całą instalację przed skutkami przeciążeń i zwarć, które mogą się zdarzyć w momencie zetknięcia przewodu fazowego z przewodem neutralnym. Każde takie zdarzenie może spowodować awarię urządzenia. Aby temu zapobiec, konieczna jest szybka reakcja na przekroczenie wartości znamionowej. Dlatego obserwujemy, jak nagle gaśnie światło i przestają działać komputery i odbiorniki TV.

Rodzaje wyłączników nadprądowych

Wyłączniki nadprądowe wytwarza się na napięcia do 440 V prądu przemiennego, wartości prądów znamionowych do 125 A i prądy wyłączalne do 25 kA. Ze względu na kategorie uwzględniające zakres szybkości i działania oraz natężenia prądu, który przez nie przepływa, podzielone są na 4 kategorie oznakowane literami A, B, C, D:

  • wyłącznik A – uruchamia się natychmiast po przekroczeniu prądu znamionowego. Stosowany  raczej rzadko, jedynie do wrażliwej elektroniki takiej jak serwery;
  • wyłącznik B – włącza się po przekroczeniu wartości znamionowej 3-5 razy. Używa się do urządzeń o niedużej mocy rozruchowej, na przykład lodówek i silników o niewielkiej mocy;
  • wyłącznik C – uruchamia się po przekroczeniu wartości znamionowej 5-10 razy. Stosowany często w halach fabrycznych i innych obiektach przemysłowych, gdzie działają silniki o większej mocy, lampy wyładowcze i płyty indukcyjne o mocy kilku kilowatów;
  • wyłącznik D – włącza się po przekroczeniu prądu znamionowego 10-20 razy. Stosowany przy urządzeniach o największej mocy, rzadko stosowany przy instalacjach domowych.

Który wyłącznik wybrać?

Najczęściej stosowane są wyłączniki typu B i C, w zależności od stosowanych urządzeń. Istnieją skomplikowane wzory na obliczenie, jaka wartość prądu znamionowego będzie odpowiednia. W praktyce jednak dla przeciętnych instalacji domowych stosuje się najczęściej wyłączniki typu B, a jeśli włączają się zbyt często w trakcie zwykłego użytkowania, wymienia się je na wyłączniki typu C.

Parametry popularnych wyłączników nadprądowych nie pozwalają na zabezpieczenie wszystkich urządzeń. Niektóre z nich wymagają podłączenia na indywidualnych obwodach. Informacje o tym znajdziemy w instrukcji obsługi.